ลูกหนี้จ่ายบางส่วนหรือเซ็นรับสภาพหนี้ อายุความเริ่มนับใหม่ไหม

20 จำนวนผู้เข้าชม  | 

ลูกหนี้จ่ายบางส่วนหรือเซ็นรับสภาพหนี้ อายุความเริ่มนับใหม่ไหม

         คำตอบสั้น: ใช่ ในกรณีส่วนใหญ่ ถ้าลูกหนี้จ่ายหนี้บางส่วนหรือทำหนังสือรับสภาพหนี้ในขณะที่หนี้ยังไม่ขาดอายุความ อายุความจะสะดุดหยุดลงและเริ่มนับใหม่ บทความนี้อธิบายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ป.พ.พ.)

 

อายุความสะดุดหยุดลงเมื่อใด

         มาตรา 193/14 กำหนดเหตุที่ทำให้อายุความสะดุดหยุดลงไว้ 5 กรณี

         1. ลูกหนี้รับสภาพหนี้ต่อเจ้าหนี้ โดยทำหนังสือรับสภาพหนี้ให้ ชำระหนี้ให้บางส่วน ชำระดอกเบี้ย ให้ประกัน หรือทำการใด ๆ ที่แสดงชัดว่ายอมรับสภาพหนี้

         2. เจ้าหนี้ฟ้องคดีเพื่อตั้งหลักฐานสิทธิเรียกร้องหรือเพื่อให้ชำระหนี้

         3. เจ้าหนี้ยื่นคำขอรับชำระหนี้ในคดีล้มละลาย

         4. เจ้าหนี้มอบข้อพิพาทให้อนุญาโตตุลาการพิจารณา

         5. เจ้าหนี้ทำการอื่นที่มีผลเหมือนการฟ้องคดี

 

สะดุดหยุดแล้ว นับอย่างไร

         เมื่ออายุความสะดุดหยุดลง เวลาที่ผ่านไปก่อนหน้านั้นไม่นับ และเมื่อเหตุที่ทำให้สะดุดหยุดสิ้นสุดลง ให้เริ่มนับอายุความใหม่ตั้งแต่เวลานั้น (มาตรา 193/15)

         ตัวอย่างเพื่อให้เห็นภาพ (สมมติว่าหนี้นี้มีอายุความ 5 ปี): หนี้ถึงกำหนดชำระและเริ่มนับอายุความ ผ่านไป 4 ปี ลูกหนี้โอนเงินชำระบางส่วน อายุความจึงสะดุดหยุดลง แล้วเริ่มนับ 5 ปีใหม่จากวันที่ชำระ ไม่ได้เหลือแค่ 1 ปี

 

ถ้าหนี้ขาดอายุความไปแล้ว แล้วลูกหนี้จ่าย

         กรณีนี้ต่างออกไป เพราะไม่มีอายุความให้ "สะดุด" แล้ว

         • การชำระหนี้ที่ขาดอายุความแล้ว เรียกคืนไม่ได้ ไม่ว่ามากหรือน้อย แม้ผู้จ่ายไม่รู้ว่าขาดอายุความ (มาตรา 193/28 วรรคหนึ่ง)

         • ถ้าลูกหนี้ รับสภาพความรับผิดโดยมีหลักฐานเป็นหนังสือ หรือให้ประกัน หลังหนี้ขาดอายุความ (มาตรา 193/28 วรรคสอง) เจ้าหนี้มีสิทธิเรียกร้องที่มีอายุความ 2 ปี นับแต่วันรับสภาพความรับผิดหรือให้ประกัน (มาตรา 193/35)

         ลูกหนี้ที่ถูกทวงหนี้เก่ามาก ๆ จึงควรตรวจก่อนลงนามเอกสารใด ๆ หรือก่อนโอนเงิน

 

เจ้าหนี้ส่งหนังสือทวงถาม อายุความสะดุดหยุดไหม

         หนังสือทวงถามของเจ้าหนี้เพียงอย่างเดียว ไม่อยู่ในรายการเหตุสะดุดหยุดของมาตรา 193/14 ซึ่งระบุการกระทำของลูกหนี้ (รับสภาพหนี้) หรือการที่เจ้าหนี้ฟ้องคดี ยื่นคำขอรับชำระหนี้ในคดีล้มละลาย มอบข้อพิพาทให้อนุญาโตตุลาการ หรือทำการอื่นที่มีผลเหมือนการฟ้องคดี เจ้าหนี้ที่ใกล้ครบอายุความจึงไม่ควรอาศัยการทวงถามอย่างเดียว

         แต่ถ้าลูกหนี้ตอบหนังสือทวงถามด้วยการยอมรับหนี้ หรือขอผ่อนชำระ ก็ต้องพิจารณาว่าเป็นการรับสภาพหนี้ตามมาตรา 193/14 (1) หรือไม่ ซึ่งขึ้นกับถ้อยคำและข้อเท็จจริง

 

เจ้าหนี้และลูกหนี้ควรทำอะไร

         • เจ้าหนี้: เก็บหลักฐานทุกครั้งที่ลูกหนี้จ่ายหรือยอมรับหนี้ เช่น สลิปโอนเงิน ข้อความแชตที่ยอมรับยอดหนี้ หรือหนังสือรับสภาพหนี้ที่ระบุยอดและวันที่ชัดเจน

         • ลูกหนี้: ก่อนเซ็นเอกสารหรือโอนเงินหนี้เก่า ตรวจว่าหนี้นั้นเริ่มนับอายุความเมื่อไร และมีการสะดุดหยุดมาก่อนหรือไม่ ถ้าถูกฟ้อง ต้องยกอายุความขึ้นต่อสู้ในคำให้การเอง เพราะศาลยกเองไม่ได้ (มาตรา 193/29)

 

สรุป

         • หนี้ยังไม่ขาดอายุความ + ลูกหนี้จ่ายบางส่วน/รับสภาพหนี้ → อายุความสะดุดหยุด และเริ่มนับใหม่ (มาตรา 193/14, 193/15)

         • หนี้ขาดอายุความแล้ว + ลูกหนี้จ่าย → เรียกเงินที่จ่ายคืนไม่ได้ (มาตรา 193/28)

         • หนี้ขาดอายุความแล้ว + ลูกหนี้รับสภาพความรับผิดเป็นหนังสือ → เจ้าหนี้มีสิทธิเรียกร้องใหม่ อายุความ 2 ปี (มาตรา 193/35)

         • ถูกฟ้อง → ต้องยกอายุความขึ้นต่อสู้เอง (มาตรา 193/29)

         อ่านภาพรวมอายุความแต่ละประเภทได้ที่ อายุความคดีแพ่ง 10 ปี 5 ปี 2 ปี 1 ปี และ การสู้คดีขาดอายุความ


         นัดหมายปรึกษา: หากต้องการให้ทนายความตรวจลำดับการชำระและเอกสารรับสภาพหนี้ของท่าน นัดหมายปรึกษาทนายนิธิพล สำนักงานทนายความนิธิลอว์แอนด์วิน โทร 095-453-4145 (จันทร์–เสาร์ 09.00–18.00 น.) หรือดูช่องทางติดต่อ

         บทความนี้เป็นข้อมูลกฎหมายทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำสำหรับกรณีเฉพาะ · ตรวจตัวบท ณ วันที่ 11 พ.ย. 2569

Powered by MakeWebEasy.com
เว็บไซต์นี้มีการใช้งานคุกกี้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ของท่าน ท่านสามารถอ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว  และ  นโยบายคุกกี้