24 จำนวนผู้เข้าชม |
เมื่อตกลงให้ทนายความดำเนินคดีแทน เอกสารแรกที่ทนายจะให้ลงลายมือชื่อคือ "ใบแต่งทนายความ" หลายคนเซ็นไปโดยไม่รู้ว่าเอกสารนี้มีผลอย่างไร บทความนี้อธิบายสั้น ๆ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง (ป.วิ.พ.)
คู่ความว่าความด้วยตนเองได้ หรือจะตั้งแต่งทนายความคนเดียวหรือหลายคนให้ว่าความและดำเนินกระบวนพิจารณาแทนก็ได้ (มาตรา 60)
การตั้งทนายความต้อง ทำเป็นหนังสือ ลงลายมือชื่อทั้งตัวความและทนายความ แล้วยื่นต่อศาลเพื่อรวมไว้ในสำนวน (มาตรา 61) หนังสือนี้คือใบแต่งทนายความ ถ้าไม่มีใบแต่งทนายในสำนวน ทนายความก็ไม่ได้เป็นทนายในคดีนั้นต่อศาล
โดยหลัก ใช่ มาตรา 61 กำหนดว่าใบแต่งทนายใช้ได้ เฉพาะคดีเรื่องหนึ่ง ๆ ตามที่ยื่นไว้เท่านั้น ถ้ามีสองคดี ก็ต้องมีใบแต่งทนายแยกสำหรับแต่ละคดี
ข้อยกเว้นคือ ถ้าทนายความได้รับมอบอำนาจทั่วไปให้แทนบุคคลนั้นในคดีใด ๆ ทนายต้องแสดงใบมอบอำนาจทั่วไป และคัดสำเนายื่นต่อศาลแทนใบแต่งทนายเป็นคดี ๆ ไป (มาตรา 61 วรรคสอง)
ทนายความที่ได้รับแต่งตั้งมีอำนาจว่าความและดำเนินกระบวนพิจารณาแทนตัวความได้ตามที่เห็นสมควร เพื่อรักษาประโยชน์ของตัวความ (มาตรา 62)
แต่การกระทำที่เป็นการ จำหน่ายสิทธิของตัวความ ทนายจะทำไม่ได้ ถ้าไม่ได้รับอำนาจจากตัวความโดยชัดแจ้ง มาตรา 62 ยกตัวอย่างไว้ เช่น
ยอมรับตามที่คู่ความอีกฝ่ายเรียกร้อง
ถอนฟ้อง
ประนีประนอมยอมความ
สละสิทธิ
ใช้สิทธิอุทธรณ์หรือฎีกา หรือขอให้พิจารณาคดีใหม่
อำนาจโดยชัดแจ้งนี้ระบุไว้ในใบแต่งทนายของคดีนั้นได้ หรือทำเป็นใบมอบอำนาจแยกภายหลังก็ได้ ก่อนเซ็นใบแต่งทนาย ให้อ่านว่ามีการให้อำนาจเรื่องใดไว้บ้าง และถามทนายให้เข้าใจ
นอกจากนี้ ถ้าทนายกล่าวข้อเท็จจริงด้วยวาจาต่อหน้าตัวความในศาล ตัวความปฏิเสธหรือแก้ไขข้อเท็จจริงนั้นได้ในขณะนั้น (มาตรา 62 วรรคท้าย)
ใบแต่งทนายเป็นเอกสารที่ยื่นต่อศาล เพื่อแสดงว่าใครเป็นทนายในคดี ส่วนข้อตกลงระหว่างตัวความกับทนาย เช่น ขอบเขตงาน การติดต่อสื่อสาร และค่าใช้จ่าย ควรทำเป็นสัญญาจ้างว่าความเป็นลายลักษณ์อักษรแยกต่างหาก
ทนายความยื่นคำขอต่อศาลเพื่อถอนตนจากการเป็นทนายในคดีได้ แต่ต้องแสดงให้ศาลเห็นว่าได้แจ้งให้ตัวความทราบแล้ว เว้นแต่หาตัวความไม่พบ เมื่อศาลอนุญาตแล้ว ศาลจะส่งคำสั่งให้ตัวความทราบ (มาตรา 65)
ถ้าตัวความมอบอำนาจให้บุคคลอื่นเป็นผู้แทนในคดี ผู้รับมอบอำนาจ ว่าความอย่างทนายความไม่ได้ แต่ ตั้งทนายความเพื่อดำเนินกระบวนพิจารณาได้ (มาตรา 60 วรรคสอง) ในกรณีนี้ ศาลจะดูหนังสือมอบอำนาจประกอบด้วย จึงควรให้ทนายตรวจหนังสือมอบอำนาจก่อนยื่น
ส่วนคู่ความที่เป็นผู้ไร้ความสามารถหรือนิติบุคคล ผู้แทนโดยชอบธรรมหรือผู้แทนของนิติบุคคลเป็นผู้ดำเนินการ (มาตรา 60 วรรคหนึ่ง)
ชื่อศาล เลขคดี และชื่อคู่ความถูกต้อง
ชื่อและเลขใบอนุญาตของทนายความ ตรวจกับระบบของสภาทนายความได้
อำนาจพิเศษที่ให้ไว้ เช่น ถอนฟ้อง ประนีประนอมยอมความ หรืออุทธรณ์ ตรงกับที่ตกลงกันหรือไม่
เก็บสำเนาใบแต่งทนายที่ลงชื่อแล้วไว้หนึ่งชุด
อ่านเพิ่มเติม: ทนายความ นิติกร ที่ปรึกษากฎหมาย ต่างกันอย่างไร · ขั้นตอนการจ้างทนาย · การว่าจ้างทนายความ
นัดหมายปรึกษา: หากมีคำถามเรื่องการแต่งตั้งทนายความในคดีของท่าน นัดหมายปรึกษาทนายนิธิพล สำนักงานทนายความนิธิลอว์แอนด์วิน โทร 095-453-4145 (จันทร์เสาร์ 09.0018.00 น.) หรือดูช่องทางติดต่อ
บทความนี้เป็นข้อมูลกฎหมายทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำสำหรับคดีเฉพาะ · ตรวจตัวบท ณ วันที่ 11 พ.ย. 2569
